Θεραπεία είναι να χωράμε την πολυπλοκότητα μέσα μας, χωρίς να χάνουμε την σύνδεση με τον εαυτό μας.

Για πολύ καιρό μάθαμε να πιστεύουμε ότι θεραπεία σημαίνει να «διορθώσουμε» ό,τι δεν πάει καλά. Να απλοποιήσουμε. Να διαλέξουμε πλευρά. Να ξεκαθαρίσουμε ποιο συναίσθημα είναι το σωστό και ποιο το λάθος. Όμως ο άνθρωπος δεν είναι απλός. Και η ψυχική υγεία δεν είναι μια ευθεία γραμμή.

Η θεραπεία, στην ουσία της, είναι η ικανότητα να αντέχουμε την πολυπλοκότητα του εσωτερικού μας κόσμου. Να μπορούμε να υπάρχουμε με αντιφατικά συναισθήματα ταυτόχρονα: να αγαπάμε και να θυμώνουμε, να θέλουμε και να φοβόμαστε, να προχωράμε μπροστά ενώ ένα κομμάτι μας θέλει να μείνει πίσω.

Δεν χρειάζεται να διαλέξουμε ποιο κομμάτι μας «δικαιούται» να υπάρχει. Όλα ζητούν χώρο.

Το να «χωράμε» την πολυπλοκότητα δεν σημαίνει ότι χανόμαστε μέσα της. Αντίθετα, σημαίνει ότι μαθαίνουμε να στεκόμαστε παρόντες. Να παρατηρούμε όσα συμβαίνουν μέσα μας χωρίς να ταυτιζόμαστε απόλυτα μαζί τους. Να μην εγκαταλείπουμε τον εαυτό μας τη στιγμή που γίνεται δύσκολος.

Πολλοί άνθρωποι αποσυνδέονται από τον εαυτό τους όχι επειδή νιώθουν πολλά, αλλά επειδή έμαθαν ότι δεν επιτρέπεται να τα νιώθουν. Έτσι, για να επιβιώσουν, απλοποιούν: «δεν με νοιάζει», «είμαι καλά», «πέρασε».

Όμως ό,τι δεν χωράει, δεν εξαφανίζεται — απλώς μετακινείται στο σώμα, στη συμπεριφορά, στις σχέσεις.

Η θεραπευτική διαδικασία δημιουργεί έναν ασφαλή χώρο όπου δεν χρειάζεται να είσαι «ξεκάθαρος». Μπορείς να είσαι μπερδεμένος. Να μην έχεις απαντήσεις. Να αλλάζεις γνώμη. Να λες «και αυτό, και εκείνο».

Εκεί, η σύνδεση με τον εαυτό δεν χάνεται επειδή υπάρχει χάος· χτίζεται ακριβώς επειδή υπάρχει αποδοχή.

Θεραπεία είναι να μπορείς να πεις:

«Αυτό που νιώθω είναι περίπλοκο, αλλά είμαι εδώ μαζί του».

Να μην προδίδεις τον εαυτό σου για να νιώσουν άνετα οι άλλοι. Να μην πιέζεις την ψυχή σου να γίνει πιο απλή απ’ όσο είναι. Να επιτρέπεις στα κομμάτια σου να συνυπάρχουν, ακόμα κι αν δεν έχουν συμφιλιωθεί πλήρως.

Γιατί τελικά, η σύνδεση με τον εαυτό δεν έρχεται όταν όλα λύνονται.

Έρχεται όταν δεν φεύγουμε από μέσα μας τη στιγμή που τα πράγματα γίνονται σύνθετα.